โรคไข้กาฬหลังแอ่นคืออะไร (Meningococcal Disease)^1-3

โรคติดต่อร้ายแรงที่เกิดจากแบคทีเรีย Neisseria meningitidis

ซึ่งสามารถก่อให้เกิดการติดเชื้อรุนแรงอย่างเฉียบพลันและอาจนำไปสู่การเสียชีวิตอย่างรวดเร็ว

ระยะฟักตัวของโรค

♦ ระยะฟักตัวของโรคไข้กาฬหลังแอ่นประมาณ 2–10 วัน (ส่วนใหญ่อยู่ที่ 3–4 วัน) และอาการสามารถรุนแรงขึ้นอย่างรวดเร็วภายในเวลาไม่กี่ชั่วโมง

การติดต่อของโรค

♦สามารถติดต่อได้ผ่านการไอ, จาม และการสัมผัสกับสารคัดหลั่งต่างๆ เช่น เสมหะ น้ำมูก น้ำลาย

อาการ

♦ อาการเริ่มต้นคล้ายไข้หวัด คือ มีไข้สูง เจ็บคอ ปวดศีรษะ ปวดเมื่อยกล้ามเนื้อ และสามารถก่อให้เกิด อาการที่รุนแรงได้แก่

• เยื่อหุ้มสมองอักเสบ อาการไข้สูง คอแข็ง อาเจียน ปวดศีรษะรุนแรง ซึมลง หมดสติ

• ภาวะติดเชื้อในกระแสเลือด มีอาการไข้สูง ผื่นจ้ำเลือด มือเท้าเย็น สามารถนำไปสู่ภาวะช็อก และอวัยวะล้มเหลวได้

• ในเด็กเล็กจะมีอาการร้องไห้ผิดปกติ ซึมลง และไม่ยอมกินอาหาร

   

   

ผลกระทบรุนแรง

♦ โรคสามารถลุกลามได้ไว อาจเสียชีวิตได้อย่างรวดเร็ว โดยมีอัตราการเสียชีวิตที่ 10-15%¹⁰

1 ใน 5 ของผู้รอดชีวิตอาจเผชิญกับความพิการหรือผลกระทบต่อสุขภาพระยะยาว

• สูญเสียแขนหรือขา จากการติดเชื้อรุนแรง

• สูญเสียความสามารถในการเรียนรู้และจดจำ จากความเสียหายของสมอง

• สูญเสียการได้ยิน

• อาการอื่นๆ เช่น โรคลมชัก ปัญหาทางพฤติกรรม

   

   

กลุ่มเสี่ยงโรคไข้กาฬหลังแอ่น

• เด็กตั้งแต่ 2 เดือนขึ้นไป เนื่องจากระบบภูมิคุ้มกันยังพัฒนาไม่สมบูรณ์

• วัยรุ่น ใช้ชีวิตในสถานที่ที่มีคนจำนวนมาก เช่น หอพัก มหาวิทยาลัย

• ผู้ที่มีภาวะภูมิคุ้มกันต่ำ เช่น ผู้ที่ปลูกถ่ายอวัยวะ ผู้ที่ได้รับยากดภูมิคุ้มกัน ผู้ที่ไม่มีม้าม ผู้ป่วย HIV

การป้องกัน

♦ วิธีการป้องกัน / ลดความเสี่ยงการติดเชื้อ โดยหลีกเลี่ยงการสัมผัสน้ำมูก น้ำลายของผู้ป่วย และลดการอยู่ในสถานที่แออัด โดยอีกทางเลือกหนึ่งในการป้องกันโรคคือวัคซีนโรคไข้กาฬหลังแอ่น

ซึ่งวัคซีนโรคไข้กาฬหลังแอ่น มี 2 ชนิด

ชนิดที่ 1 วัคซีนไข้กาฬหลังแอ่นสายพันธุ์ B (MenB) ซึ่งเป็นสายพันธุ์หลักที่พบบ่อยในประเทศไทย

ผู้ที่เหมาะสมรับวัคซีนสายพันธุ์ B (MenB

• เด็กทารกตั้งแต่อายุ 2 เดือนขึ้นไป

• วัยรุ่นและนักศึกษาที่อยู่รวมกัน(หอพัก)

• ผู้ที่มีภูมิคุ้มกันบกพร่อง เช่น ผู้ไม่มีม้าม, ผู้ปลูกถ่ายอวัยวะ ,ผู้ป่วยHIV

•  ผู้ที่ต้องการป้องกันสายพันธุ์ที่ พบบ่อยในประเทศไทย

ชนิดที่2 วัคซีนไข้กาฬหลังแอ่นสายพันธุ์ A,C,W,Y

• ฉีดวัคซีนได้ตั้งแต่อายุ 12 เดือนขึ้นไป

• วัยรุ่นและนักศึกษาที่อยู่รวมกัน (หอพัก)

• ผู้ที่มีภาวะภูมิคุ้มกันต่ำ

•  ผู้ที่ต้องเดินทางไปต่างประเทศที่เป็นพื้นที่เสี่ยง เช่น แอฟริกา ตะวันออกกลาง ยุโรปบางประเทศ

* การรับวัคซีน ควรปรึกษาแพทย์เพื่อรับคำแนะนำเรื่องการฉีดวัคซีนที่เหมาะสม *

วิธีการป้องกัน/ลดความเสี่ยงการติดเชื้อ

•  โดยหลีกเลี่ยงการสัมผัสน้ำมูก น้ำลายของผู้ป่วย และลดการอยู่ในสถานที่แออัด

ไข้กาฬหลังแอ่น โรครุนแรง ลุกลามไว อาจเสียชีวิตอย่างรวดเร็ว ผู้ที่รอดชีวิต 1 ใน 5 มีโอกาสพิการ

เด็กตั้งแต่ 2 เดือนขึ้นไป ป้องกันได้ด้วยวัคซีน โปรดปรึกษาแพทย์เพื่อขอคำแนะนำ

 วัคซีนช่วยลดความเสี่ยงในการติดเชื้อและลดความรุนแรงของโรค แต่ไม่สามารถป้องกันได้ 100%