เรื่องควรรู้เกี่ยวกับ “พูดช้า” ในเด็ก
(ศูนย์สุขภาพเด็ก) ผู้เขียนบทความ : แพทย์หญิง สุพิชฌาย์ ธรรมอิสระกุล 2026-06-16 16:31:00
HIGHLIGHTS :
• ภาวะพูดช้าในเด็กพบได้บ่อยในช่วงอายุ 1 ขวบครึ่ง – 3 ขวบ
• สังเกตสัญญาณเตือน เช่น พูดได้น้อย ไม่ตอบสนองเมื่อเรียกชื่อ หรือไม่เข้าใจคำสั่งง่าย ๆ
• สาเหตุอาจเกี่ยวข้องกับการได้ยิน พัฒนาการ หรือสิ่งแวดล้อมรอบตัว
• การกระตุ้นพัฒนาการตั้งแต่เนิ่น ๆ ช่วยส่งเสริมทักษะการสื่อสารของเด็กได้อย่างมีประสิทธิภาพ
• หากอายุ 2 ปีพูดได้น้อยกว่า 50 คำ หรืออายุ 3 ปีพูดไม่เป็นประโยค ควรปรึกษาแพทย์
• การใช้เวลาคุณภาพกับลูกและลดการใช้หน้าจอ มีส่วนสำคัญต่อพัฒนาการด้านภาษาและการสื่อสารของเด็ก
เรื่องควรรู้เกี่ยวกับ “พูดช้า” ในเด็ก
“ลูกพูดช้าหรือแค่พัฒนาการช้าตามวัย? ” เป็นคำถามที่คุณพ่อคุณแม่หลายคนกังวล เมื่อเห็นลูกยังพูดได้น้อยหรือสื่อสารได้ไม่ชัดเจน แม้ภาวะพูดช้าอาจไม่ได้เป็นสัญญาณของโรคร้ายแรง แต่การสังเกตพัฒนาการและได้รับการส่งเสริมอย่างเหมาะสมตั้งแต่เนิ่น ๆ จะช่วยให้เด็กมีพัฒนาการด้านภาษาและการสื่อสารที่ดีขึ้น บทความนี้จะพาคุณพ่อคุณแม่มาทำความรู้จักกับภาวะพูดช้าในเด็ก สัญญาณที่ควรเฝ้าระวัง สาเหตุที่พบบ่อย รวมถึงแนวทางส่งเสริมและช่วงเวลาที่ควรพาลูกเข้ารับการประเมินจากแพทย์ เพื่อให้เด็กได้รับการดูแลอย่างเหมาะสมและเติบโตได้เต็มศักยภาพ
1. เรื่องควรรู้เกี่ยวกับ “พูดช้า” ในเด็ก คืออะไร? & ช่วงเวลาที่พบ
• ภาวะที่เด็กพูดช้ากว่าเกณฑ์ตามช่วงวัย
• ไม่ได้แปลว่าเป็นโรคร้ายแรงเสมอไป แต่ควรเฝ้าสังเกตและส่งเสริมตั้งแต่เนิ่น ๆ
--------------
พบได้ตั้งแต่ช่วง 1 ขวบครึ่ง – 3 ขวบ
2. สัญญาณที่ควรสังเกต
• อายุ 18 เดือน ยังไม่พูดคำเดี่ยว
• อายุ 2 ขวบ พูดได้ยังไม่ถึง 50 คำ
• อายุ 3 ขวบ พูดเป็นประโยคสั้น ๆ ยังไม่ชัด เข้าใจยาก
• ไม่ค่อยตอบสนองเวลาเรียกชื่อ
• ไม่เข้าใจคำสั่งง่าย ๆ
3. สาเหตุที่พบบ่อย

• การได้ยินผิดปกติ
• พัฒนาการล่าช้า
• สิ่งแวดล้อมมีปฏิสัมพันธ์น้อย
• การเลี้ยงดูไม่เหมาะสม
• พฤติกรรมหรือโรคอื่น ๆ
4. กลุ่มเสี่ยง
• คลอดก่อนกำหนด
• น้ำหนักแรกเกิดน้อย
• มีพัฒนาการด้านอื่นล่าช้า
• พ่อแม่หรือพี่น้องมีประวัติพูดช้า
• สิ่งแวดล้อมที่ใช้ภาษาน้อย
5. แนวทางส่งเสริม
• พูดคุยกับลูกบ่อย ๆ ใช้ประโยคสั้น ชัดเจน
• อ่านนิทาน ร้องเพลง เล่นบทบาทสมมติ
• ให้ลูกได้เล่น สื่อสารกับเพื่อนและครอบครัว
• ชื่นชมเมื่อเด็กสื่อสาร แม้จะยังไม่ชัด
6. เมื่อไหร่ควรพบแพทย์ ?
• หากอายุ 2 ขวบ พูดได้น้อยกว่า 50 คำ
• หากอายุ 3 ขวบ พูดไม่เป็นประโยค
• มีพฤติกรรมอื่นร่วม เช่น ไม่สบตา ไม่ตอบสนอง หงุดหงิดง่าย
• เมื่อสงสัยต้องการปรึกษา สามารถเข้าพบกุมารแพทย์พัฒนาการ
คุณพ่อคุณแม่สามารถทำอย่างไรได้บ้าง ?
❤️ ใช้เวลาคุณภาพกับลูกทุกวัน
❤️ ลดการใช้หน้าจอ
❤️ สร้างสภาพแวดล้อมที่กระตุ้นการสื่อสาร
❤️ ติดตามพัฒนาการสม่ำเสมอ