โรคปอดอักเสบ (Pneumonia)
(ศูนย์สุขภาพเด็ก) ผู้เขียนบทความ : แพทย์หญิง วันขวัญ อรรฆยกุล 2026-07-21 15:13:00
HIGHLIGHTS :
- โรคปอดอักเสบ คือภาวะอักเสบของเนื้อปอดจากการติดเชื้อ ทำให้หายใจลำบากและอาจรุนแรงหากไม่ได้รับการรักษา
- สาเหตุหลัก ได้แก่ เชื้อไวรัส (RSV, ไข้หวัดใหญ่, Parainfluenza) เชื้อแบคทีเรีย (นิวโมคอคคัส) รวมถึงเชื้อราและไมโครพลาสมา
- อาการสำคัญ คือ มีไข้ ไอมีเสมหะ หายใจเร็ว หอบเหนื่อย ปีกจมูกบาน และอกบุ๋ม โดยเฉพาะในเด็ก
- สัญญาณอันตราย หากเด็กไอร่วมกับหายใจลำบาก หายใจเร็วหรือแรง หรือมีเสียงดังขณะหายใจ ควรรีบพบแพทย์ทันที
- การรักษา ขึ้นอยู่กับสาเหตุ อาจใช้ยาปฏิชีวนะ ยาต้านไวรัส และการรักษาประคับประคอง เช่น ให้ออกซิเจน ยาลดไข้ และสารน้ำ
- การป้องกัน ล้างมือสม่ำเสมอ หลีกเลี่ยงการสัมผัสผู้ป่วยและควันบุหรี่ พร้อมรับวัคซีนป้องกัน ไข้หวัดใหญ่, IPD และ Hib ตามคำแนะนำ เพื่อลดความเสี่ยงในการเกิดโรคและภาวะแทรกซ้อน
โรคปอดอักเสบ (Pneumonia)
โรคปอดอักเสบ (Pneumonia) หรือที่มักเรียกกันว่าปอดบวม เป็นภาวะที่เกิดการอักเสบของเนื้อปอดบริเวณหลอดลมฝอยส่วนปลายและถุงลม
1. สาเหตุและการติดต่อ
สาเหตุ เกิดได้จากทั้งเชื้อไวรัสและเชื้อแบคทีเรีย
สาเหตุที่เกิดจากเชื้อไวรัส
- RSV
- ไข้หวัดใหญ่
- Parainfluenza
สาเหตุเกิดจากเชื้อแบคทีเรีย เช่น
- เชื้อนิวโมคอคคัส
หรือเชื้อรา หรือเชื้อไมโครพลาสมา
การติดต่อ
สามารถติดต่อได้ผ่านการไอ จาม หายใจรดกัน การสำลักอาหารหรือสารเคมีเข้าปอด หรือแพร่กระจายไปตามกระแสเลือด
2. อาการของโรคปอดบวม สามารถสังเกตได้ดังนี้
อาการสำคัญ
- ✅ มีไข้
- ✅ไอมีเสมหะ
- ✅หายใจหอบเหนื่อย
- ✅หายใจเร็ว
- ✅ปีกจมูกบาน
- ✅อกบุ๋ม
อาการในเด็กเล็ก
อาการอาจไม่ชัดเจน อาจมีไข้หรือไม่มีไข้ก็ได้ ,อาการซึม ,อาการร้องกวน ,อาการกระสับกระส่าย, ไม่ยอมดูดนมหรือดูดนมลำบาก
อาการในเด็กโต
อาจมีอาการเจ็บหน้าอก เวลาหายใจเข้า–ออกลึก ๆ
กรณีรุนแรง
อาจนำไปสู่ภาวะหายใจล้มเหลวมีหนองในช่องเยื่อหุ้มปอด
3. แนวทางการรักษา
1. การรักษาจำเพาะ
การให้ยาปฏิชีวนะ กรณีติดเชื้อแบคทีเรีย หรือยาต้านไวรัส กรณีไข้หวัดใหญ่หรือโควิด-19
2. การรักษาประคับประคอง
- ให้สารน้ำหรือดื่มน้ำให้เพียงพอ
- ให้ออกซิเจนหรือใช้เครื่องช่วยหายใจในรายที่มีอาการหนัก
- ใช้ยาพ่นขยายหลอดลม
- ยาลดไข้
- ยาละลายเสมหะ
4. การป้องกัน
ดูแลสุขอนามัย
- ✅ หมั่นล้างมือบ่อย ๆ
- ✅ หลีกเลี่ยงสถานที่แออัดหรืออยู่ใกล้ชิดกับผู้ป่วย
- ✅ หลีกเลี่ยงควันบุหรี่หรือควันไฟ
การป้องกันโดยการฉีดวัคซีน
เด็กแนะนำให้ฉีดวัคซีนป้องกัน
- ไข้หวัดใหญ่
- ไอพีดี (IPD)
- ฮิบ (Hib)
พ่อแม่และผู้ดูแลเด็กก็ควรได้รับวัคซีนไข้หวัดใหญ่และโควิดด้วย
ข้อควรระวัง
หากพบว่าเด็กมีอาการไอและหายใจลำบาก หายใจเร็ว แรง หรือมีเสียงดัง ควรรีบไปพบแพทย์
ขอขอบคุณ
พญ. วันขวัญ อรรษยกุล
กุมารเวชศาสตร์โรคระบบทางเดินหายใจ
ช่องทางติดต่อ
- Tel: 033-038-888
- LINE: @schped
- Facebook: Samitivej Chonburi
บทความประจำศูนย์
